Strateji Tərəfdaşlıq haqqında Xartiya Azərbaycan–ABŞ münasibətlərini daha sistemli, çoxşaxəli və davamlı məcraya yönəldən əsas sənəddir
Azərbaycan Respublikası ilə Amerika Birləşmiş Ştatları arasında imzalanmış Strateji Tərəfdaşlıq haqqında Xartiya iki ölkə arasında münasibətlərin keyfiyyətcə yeni mərhələyə yüksəlməsini ifadə edən mühüm siyasi sənəddir. Bu sənəd qarşılıqlı etimadın, ortaq maraqların və uzunmüddətli əməkdaşlıq niyyətinin rəsmi təsdiqi kimi çıxış edir. Xartiya təkcə diplomatik münasibətlərin dərinləşməsi deyil, həm də təhlükəsizlik, enerji, iqtisadiyyat, demokratiya, regional sabitlik və humanitar sahələrdə əməkdaşlığın genişlənməsi üçün əsas platformadır.
Strateji tərəfdaşlıq çərçivəsində ilk növbədə siyasi dialoq daha sistemli və davamlı xarakter alır. Yüksək səviyyəli görüşlərin, məsləhətləşmələrin və birgə mexanizmlərin artırılması iki ölkənin regional və qlobal məsələlərdə mövqelərinin daha yaxşı uzlaşdırılmasına imkan yaradır. Bu isə Cənubi Qafqaz regionunda sabitlik və təhlükəsizlik baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. ABŞ-ın Azərbaycanın suverenliyi və ərazi bütövlüyünə dəstək ifadə etməsi də tərəfdaşlığın əsas siyasi sütunlarından biridir.
Təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlıq Xartiyanın ən vacib istiqamətlərindən biridir. Terrorizmlə mübarizə, sərhəd təhlükəsizliyi, kütləvi qırğın silahlarının yayılmasının qarşısının alınması və müdafiə sahəsində təcrübə mübadiləsi bu çərçivədə genişlənir. Azərbaycan uzun illər beynəlxalq təhlükəsizlik təşəbbüslərində, o cümlədən sülhməramlı missiyalarda ABŞ ilə əməkdaşlıq edib və Xartiya bu əməkdaşlığın daha da möhkəmlənməsinə xidmət edir.
Enerji təhlükəsizliyi və enerji əməkdaşlığı da sənədin əsas istiqamətlərindəndir. Azərbaycan Avropanın enerji təchizatında mühüm rol oynayan ölkə kimi ABŞ tərəfindən etibarlı tərəfdaş hesab olunur. Enerji marşrutlarının şaxələndirilməsi, yeni layihələrin təşviqi və bərpa olunan enerji sahəsində əməkdaşlıq iki ölkə arasında iqtisadi əlaqələrin genişlənməsinə əlavə stimul verir. Bu əməkdaşlıq təkcə iqtisadi deyil, həm də geosiyasi əhəmiyyət daşıyır.
İqtisadi və ticarət münasibətləri baxımından Xartiya investisiya mühitinin yaxşılaşdırılması, biznes əlaqələrinin genişləndirilməsi və texnologiya transferi üçün yeni imkanlar açır. ABŞ şirkətlərinin Azərbaycanda fəaliyyəti və birgə layihələrin artması qeyri-neft sektorunun inkişafına müsbət təsir göstərə bilər. Eyni zamanda innovasiya, rəqəmsal iqtisadiyyat və yüksək texnologiyalar sahəsində əməkdaşlıq perspektivləri güclənir.
Humanitar və ictimai sahədə əməkdaşlıq da mühüm yer tutur. Təhsil proqramları, tələbə mübadiləsi, elmi əməkdaşlıq və vətəndaş cəmiyyəti institutları arasında əlaqələrin inkişafı xalqlar arasında münasibətləri daha da yaxınlaşdırır. Bu istiqamət uzunmüddətli tərəfdaşlığın sosial bazasını formalaşdırır.
Strateji Tərəfdaşlıq haqqında Xartiya Azərbaycan–ABŞ münasibətlərini daha sistemli, çoxşaxəli və davamlı məcraya yönəldən əsas sənəddir. Bu sənəd iki ölkə arasında əməkdaşlığın dərinləşməsinə, regional sabitliyə töhfəyə və qarşılıqlı maraqlara əsaslanan uzunmüddətli tərəfdaşlığın möhkəmlənməsinə mühüm təsir göstərir. İmzalanmış çərçivə gələcəkdə siyasi, iqtisadi və təhlükəsizlik sahələrində daha geniş və səmərəli əməkdaşlıq üçün etibarlı zəmin yaradır.
Gülnaz Məmmədova – Zərdab şəhər sakini, təqaüdçü
