Enerji sahəsində əməkdaşlığımızın digər istiqaməti bərpaolunan enerji ilə bağlıdır və onun böyük potensialı var.
Müasir dövrdə enerji siyasətinin əsas istiqamətlərindən biri bərpa olunan enerji mənbələrinin inkişafı və bu sahədə beynəlxalq əməkdaşlığın genişləndirilməsidir. Dünyada iqlim dəyişikliklərinin qarşısının alınması, enerji təhlükəsizliyinin gücləndirilməsi və ekoloji balansın qorunması üçün alternativ enerji mənbələrinin rolu getdikcə artır. Bu baxımdan Azərbaycan da öz enerji strategiyasında bərpa olunan enerji sektorunun inkişafına xüsusi önəm verir və bu sahədə beynəlxalq tərəfdaşlarla geniş əməkdaşlıq həyata keçirir. Azərbaycan uzun illər ərzində neft və qaz ehtiyatları ilə tanınsa da, ölkənin bərpa olunan enerji potensialı da kifayət qədər böyükdür. Xüsusilə günəş, külək və su enerjisi sahəsində mövcud imkanlar Azərbaycanın gələcək enerji strategiyasında mühüm yer tutur. Aparılmış tədqiqatlara görə, ölkənin ümumi bərpa olunan enerji potensialı on minlərlə meqavat həcmində qiymətləndirilir. Xəzər dənizi sahillərində və dənizin özündə yerləşən külək enerjisi ehtiyatları isə xüsusilə böyük perspektivə malikdir. Azərbaycan hökuməti bu potensialdan səmərəli istifadə etmək məqsədilə müxtəlif beynəlxalq şirkətlərlə əməkdaşlıq edir. Bu istiqamətdə ən mühüm layihələrdən biri Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin enerji şirkəti olan Masdar ilə həyata keçirilən layihələrdir. Bu şirkətin iştirakı ilə Azərbaycanda iri günəş elektrik stansiyalarının tikintisi həyata keçirilir. Məsələn, ölkədə tikilmiş ən böyük günəş enerjisi layihələrindən biri olan Qaradağ Günəş Elektrik Stansiyası Azərbaycanın alternativ enerji sahəsində mühüm addımlarından biri hesab olunur. Bu stansiyanın gücü təxminən 230 meqavatdır və ölkənin elektrik enerjisi istehsalına əhəmiyyətli töhfə verir.
Bundan əlavə, Azərbaycan Səudiyyə Ərəbistanının enerji şirkəti olan ACWA Power ilə də külək enerjisi sahəsində əməkdaşlıq edir. Bu şirkət tərəfindən həyata keçirilən Xızı-Abşeron Külək Elektrik Stansiyası layihəsi Azərbaycanın bərpa olunan enerji sektorunda mühüm rol oynayır. Bu stansiyanın gücü təxminən 240 meqavatdır və ölkədə külək enerjisindən istifadə imkanlarını genişləndirir. Azərbaycanın bərpa olunan enerji strategiyasında Xəzər dənizində yerləşən külək enerjisi ehtiyatlarının inkişafı da xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Aparılan hesablamalara görə, Xəzər dənizində külək enerjisi potensialı yüz min meqavata qədər qiymətləndirilir. Bu isə Azərbaycanın gələcəkdə təkcə daxili tələbatı ödəmək deyil, həm də “yaşıl enerji” ixrac edən ölkələrdən birinə çevrilmək imkanını yaradır. Eyni zamanda Azərbaycan azad olunmuş ərazilərdə “yaşıl enerji zonası” konsepsiyasını həyata keçirməyi planlaşdırır. 2020-ci ildə baş vermiş İkinci Qarabağ Müharibəsi nəticəsində işğaldan azad edilmiş ərazilərdə günəş, külək və hidroenerji layihələrinin həyata keçirilməsi nəzərdə tutulur. Bu ərazilərdə ekoloji cəhətdən təmiz enerji istehsalının qurulması regionun dayanıqlı inkişafına mühüm töhfə verəcəkdir. Azərbaycan həmçinin Avropa ölkələri ilə yaşıl enerji sahəsində əməkdaşlığı genişləndirməyə çalışır. Bu istiqamətdə yaşıl enerjinin Avropaya ixracı məsələsi də gündəmdədir. Xüsusilə Qara dənizin dibi ilə elektrik kabelinin çəkilməsi və yaşıl enerjinin Avropaya ötürülməsi kimi layihələr regional enerji əməkdaşlığının yeni mərhələsini formalaşdırır. Beləliklə, bərpa olunan enerji Azərbaycanın enerji siyasətində getdikcə daha mühüm yer tutur. Ölkənin zəngin təbii potensialı, beynəlxalq şirkətlərlə əməkdaşlıq və həyata keçirilən iri enerji layihələri göstərir ki, Azərbaycan gələcəkdə “yaşıl enerji” sahəsində regionun əsas mərkəzlərindən birinə çevrilə bilər. Bu isə həm ölkənin iqtisadi inkişafına, həm də qlobal enerji təhlükəsizliyinə mühüm töhfə verəcəkdir.
Zərdab rayon Nizami Gəncəvi adına Şəftəhal kənd tam orta ümumtəhsil məktəbin müəllimi Yasəmən Hüseynzadə.
