Enerji, iqtisadiyyat, nəqliyyat və yaşıl enerji kimi sahələr Azərbaycan ilə Avropa qurumları arasında əməkdaşlığın əsas istiqamətlərini təşkil edir
Avropa İttifaqı Şurasının Prezidenti Antonio Costanın Azərbaycana səfəri çərçivəsində keçirilən görüşlər ölkəmiz ilə Avropa məkanı arasında münasibətlərin inkişafında mühüm mərhələ kimi qiymətləndirilir. Ilham Aliyevin birgə mətbuat bəyanatında səsləndirdiyi fikirlər göstərir ki, tərəflər arasında əməkdaşlıq artıq geniş və çoxşaxəli gündəliyə malikdir. Hazırda siyasi dialoq, iqtisadi tərəfdaşlıq, enerji təhlükəsizliyi və nəqliyyat-logistika sahələrini əhatə edən münasibətlər yeni dinamika ilə inkişaf edir.
Son illərdə Avropa qurumlarının yüksək səviyyəli nümayəndələrinin Bakıya səfərlərinin intensivləşməsi qarşılıqlı dialoqun daha da gücləndiyini göstərir. Bu cür təmaslar tərəflər arasında etimadın möhkəmlənməsinə xidmət etməklə yanaşı, yeni iqtisadi layihələrin və investisiya imkanlarının formalaşmasına da şərait yaradır. Nəticədə Azərbaycan ilə European Union arasında tərəfdaşlıq münasibətləri daha möhkəm və davamlı əsaslar üzərində qurulur.
İqtisadi əməkdaşlıq ikitərəfli münasibətlərin əsas istiqamətlərindən biri olaraq xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Dövlət başçısının bəyanatında qeyd edildiyi kimi, ticarət dövriyyəsinin strukturunda Avropa bazarı mühüm yer tutur. Cari ilin yanvar ayında ümumi ticarət dövriyyəsinin təxminən yarısının Avropa İttifaqı ilə əlaqəli olması bu əməkdaşlığın iqtisadi baxımdan nə qədər önəmli olduğunu göstərir. Bu göstərici onu deməyə əsas verir ki, Avropa İttifaqı Azərbaycanın aparıcı ticarət tərəfdaşlarından biri olaraq qalır. Eyni zamanda qarşılıqlı investisiyaların artması iqtisadi münasibətlərin daha balanslı və uzunmüddətli xarakter aldığını nümayiş etdirir.
Enerji sahəsi isə tərəfdaşlığın strateji istiqamətlərindən biri kimi xüsusi diqqət mərkəzindədir. 2022-ci ildə European Commission ilə enerji sahəsində strateji tərəfdaşlıq haqqında imzalanmış sənəd bu istiqamətdə əməkdaşlığın yeni mərhələyə keçməsinə təkan verib. Prezident İlham Əliyevin vurğuladığı kimi, hazırda Avropa İttifaqının 10 üzv dövləti Azərbaycandan qaz alır və ümumilikdə Azərbaycan qazının çatdırıldığı ölkələrin sayı 16-ya çatıb. Bu fakt ölkəmizin beynəlxalq enerji bazarında mövqeyinin getdikcə gücləndiyini göstərir.
Eyni zamanda qaz hasilatının artırılması planları enerji əməkdaşlığının perspektivlərini daha da genişləndirir. Yeni yataqların istismara verilməsi nəticəsində yaxın iki-üç il ərzində əlavə olaraq təxminən 10 milyard kubmetr qazın hasil olunacağı gözlənilir. Bu isə Avropa bazarının enerji təhlükəsizliyinin təmin olunmasına mühüm töhfə verəcək.
Müasir dövrdə enerji siyasətində prioritet istiqamətlərdən biri də bərpaolunan enerji mənbələrinin inkişafıdır. Prezident İlham Əliyev mətbuata bəyanatında bu sahənin böyük potensiala malik olduğunu vurğulayaraq qeyd edib ki, Azərbaycan külək, günəş və su elektrik enerjisi layihələrinə ciddi investisiyalar yatırır. Planlara əsasən, yaxın beş-altı il ərzində ixrac üçün hazır olan 6–8 giqavatlıq bərpaolunan enerji gücünün formalaşdırılması nəzərdə tutulur. Bununla yanaşı, Avropa tərəfdaşları ilə dənizaltı kabellər, ötürmə xətləri və müasir enerji infrastrukturu layihələri üzərində də fəal iş aparılır.
Azərbaycanın coğrafi və iqlim şəraiti də yaşıl enerji layihələrinin həyata keçirilməsi üçün geniş imkanlar yaradır. İl ərzində 300-dən çox günəşli günün müşahidə olunması və külək enerjisi potensialının yüksək olması bu istiqamətdə böyük perspektivlərin mövcud olduğunu göstərir.
Fuad Eyvazov – Məmmədqasımlı kənd sakini, sahibkar
